Έχετε δημιουργική σκέψη; Σας αρέσει να μοιράζεστε τις γνώσεις σας και να διευρύνετε τους ορίζοντές σας; Αν ναι, τότε το People & Ideas είναι για σας. Μπορείτε απλώς να γίνετε αναγνώστης του ή να κάνετε ένα παραπάνω βήμα: να γίνετε επιμελητής περιεχομένου ή δημιουργός περιεχομένου. Έτσι παρακολουθείτε, δημιουργείτε, βιώνετε και μεταδίδετε την μάθηση αεί διδασκόμενοι προς όφελος όλων.

Ο σπόρος (Πίκρα νο.2)

Το άρθρο μου «Πίκρα (ή Pikra αν σας αρέσει περισσότερο)» διαβάστηκε από πολλούς, επαινέθηκε από αρκετούς και επικρίθηκε από ορισμένους.

Ήταν μεγάλη η πίκρα μου όταν το έγραφα. Πίκρα για την ελληνική γλώσσα που χάνεται και αντικαθίσταται από τα greeklish. Αν πίκρανα παράλληλα εκείνους που αγαπούν πολύ την αγγλική, ζητώ συγγνώμη, δεν ήταν αυτός ο στόχος μου.

Μιλούσα τις προάλλες με τη μητέρα μιας φίλης μου, η οποία έζησε όλη της τη ζωή σ’ένα απομονωμένο νησί των Δωδεκανήσων, από τα πιο όμορφα και τα πιο άγονα.

«Ήταν λίγα τα εύφορα μέρη», μου έλεγε, «κι εκεί καλλιεργούσε ο καθένας ό,τι μπορούσε αλλά επειδή ήταν ωραίο το χώμα και χωρίς φυτοφάρμακα, έβγαιναν κάτι ζουμερές ντομάτες και κάτι μυρωδάτες μικρές πιπεριές με λεπτό φλούδι που δεν τις βρίσκεις πια. Τώρα έχουν φέρει αυτές τις μεγάλες τις σκληρές που τις βρίσκεις παντού κι είναι άνοστες. Από τις παλιές δεν υπάρχει κάν ο σπόρος».

Συγκράτησα αυτή την τελευταία φράση «δεν υπάρχει κάν ο σπόρος» και σκέφτηκα ότι ίσως το ίδιο ισχύει και για την ελληνική γλώσσα που της φυτεύτηκε ξαφνικά η αγγλική, τελείως άσχετη και ασύνδετη με το χώμα της. Έτσι δημιουργήθηκαν τα greeklish κι αυτή η καινούρια διάλεκτος που μεταφράζει από τα αγγλικά ό,τι θέλει να πει στα ελληνικά. Έτσι αποκτήσαμε το «βούτυρο στο ψωμί μας» που ακόμα δεν έχω καταλάβει τι ακριβώς προσπαθεί να μας πει. Έτσι αποκτήσαμε το εμβληματικό αντί του συμβολικού και την επιτομή αντί του άκρου αώτου. Ελληνικές λέξεις, θα μου πείτε. Ναι, αλλά μας ήρθαν μέσω της αγγλικής, εμείς δεν τις χρησιμοποιούσαμε στη γλώσσα μας.

Όμως εκείνο που μας ήρθε εντελώς ξαφνικά, σαν κεραυνός εν αιθρία, είναι το «Καλησπέρα»! Το καλησπέρα που λέγεται στις 12 και 5 το μεσημέρι, αμέσως δηλαδή μόλις περάσει η 12η μεσημβρινή. Πώς αλλοιώς θα μεταφράζαμε το αγγλικό «Good afternoon»; Έπρεπε να βρούμε κάτι και γι’αυτό. Η παλιά, δική μας ελληνική καλησπέρα λεγόταν το απόγευμα προς βράδυ αφού αυτό σημαίνει εξ άλλου (good evening αν σας αρέσει περισσότερο). Κι αν δεν με πιστεύετε το λέει κι ο Καρυωτάκης Έτσι προχθές ήταν γλυκιά η εσπέρα…/Η σκέψη μου νοσταλγικά ενυχτώθη. Εσείς που με διαβάζετε μπορεί μεν να με πιστεύετε αλλά οι υπάλληλοι στα διόδια έχουν άλλη γνώμη. Με τον ήλιο ακόμα να μεσουρανεί μας εύχονται «Καλησπέρα» όταν περάσουμε από’κει. Κι αν τους πεις «βρε παιδιά, ακόμα μέρα είναι, ο ήλιος λάμπει, γιατί δεν λέτε καλημέρα;» σε κοιτάζουν έκπληκτοι σαν νά’σαι τρελός. Που μάλλον είσαι με τόσα που έχεις ακούσει σ’αυτή τη χώρα…

Ίσως να μην υπάρχει, λοιπόν, πια ο σπόρος γιατί όπως έγραψα στην πρώτη «Πίκρα» δεν υπάρχουν πια οι δάσκαλοι που ξέρουν ελληνικά. Και για να ξέρει κανείς ελληνικά σήμερα πρέπει κάποτε στη ζωή του νά’χει διδαχτεί αρχαία, καθαρεύουσα και πολυτονικό. Να τά’χει διδαχτεί πολύ καιρό εννοώ και εις βάθος. Διαφορετικά θα λέει ή θα γράφει αυτά τα τερατώδη που ακούμε και διαβάζουμε σήμερα: «ως αναφορά» (εννοούν «όσον αφορά»), χειμερινό θέρετρο (μπορεί ένας τόπος που έχει φτιαχτεί για παραθερισμό, για να περνά κανείς εκεί το θέρος του, το καλοκαίρι του, να είναι χειμερινός;) Διαφορετικά θα λέει «πάραυτα» (αμέσως δηλαδή) ενώ ήθελε να πει «παρ’όλ’αυτά», θα λέει «εξ απαλών ονύχων» (από πολύ μικρή ηλικία) ενώ ήθελε να πει «απαλά, μαλακά ή επιφανειακά».

Η πλύση εγκεφάλου που μας έχει γίνει από ανεγκέφαλους και αγραμμάτους έχει φυσικά πάρει επίσημη σφραγίδα μέσα στα βιβλία γραμματικής που κυκλοφορούν εδώ και καιρό στα σχολεία καθώς και στις εγκυκλοπαίδειες και τα λεξικά που ανοίγουν διάφοροι…φιλομαθείς δημοσιογράφοι «σοβαρών» εφημερίδων. Αυτοί μας έχουν πείσει ότι η σωστή λέξη που πρέπει να χρησιμοποιείται σε πολλές και διάφορες περιστάσεις είναι «καταδεικνύω». Την ακούμε συνεχώς. Χάθηκαν τα άλλα ρήματα «αποδεικνύω, επιδεικνύω, υποδεικνύω». Τώρα με τη γνωστή σοβαροφάνειά τους όλοι έχουν κάτι να καταδείξουν. Επίσης χάρη στα λεξικά και τις εγκυκλοπαίδειες των σύγχρονων διαφωτιστών-σκοταδιστών που μας καταδυναστεύουν, βλέπουμε ότι η συγγραφέας (πρώην συγγραφεύς) γίνεται στη γενική της συγγραφέα, η γραμματέας (πρώην γραμματεύς) της γραμματέα κι άλλα τέτοια ανατριχιαστικά και κακόηχα. Κάποια ρήματα αποκτούν λανθασμένη φωνή όπως π.χ. «Ο Τάδε διέρευσε την είδηση». Μα την είδηση δεν μπορεί κανείς να την διαρρεύσει. Το πολύ-πολύ να διέρευσε απρόσωπα. Κάποιοι άφησαν να διαρεύσει η είδηση, θα ήταν το σωστό. Ένα άλλο «σουξέ» της εποχής είναι το «εξελίσσω». Αν θυμάμαι καλά δεν είχε ποτέ ενεργητική φωνή. Ε, λοιπόν τώρα απέκτησε. Στην εποχή μου οι άνθρωποι εξελίσσονταν, οι θεωρίες εξελίσσονταν αλλά δεν τους το έκανε αυτό κάποιος συγκεκριμένος. Ήταν μια ολόκληρη διαδικασία.

«Στερεοτυπικό» είναι πλέον καλύτερο από «στερεότυπο» ενώ άκουσα και το κορυφαίο: «συστεμικό»!

Και τώρα μερικές αγαπημένες καινούριες εκφράσεις. «Τό’χω» την σήμερον ημέρα σημαίνει «το ξέρω» ή «έχω ταλέντο σε κάτι». «Μισό» σημαίνει «μισό λεπτό». «Έτσι, έτσι» σημαίνει «ναι ή μάλιστα ή σωστά» και πρέπει να λέγεται πάντα με μάγκικο ή πονηρό ύφος. Το καλύτερο, όμως, είναι το «δεν υπάρχεις!» δηλαδή «δεν είναι δυνατόν να το λες αυτό» ή «μπράβο σου που το σκέφτηκες αυτό, είσαι εκπληκτικός τύπος».

Ένας συγγραφέας που προσφάτως συζητήθηκε πολύ για άλλους λόγους, εξέδωσε «Το βιβλίο για τα βιβλία» και όχι «Το βιβλίο των βιβλίων» γιατί η γενική –δεν ξέρω αν σας το είπα- τείνει να καταργηθεί κι αυτή. Βέβαια θα μου πείτε, αν έλεγε «Το βιβλίο των βιβλίων» μπορεί να τον θεωρούσαμε υπερόπτη και να λέγαμε ότι πιστεύει πως έγραψε το σημαντικότερο όλων των βιβλίων. Ίσως ήθελε να το αποφύγει αυτό, δεν ξέρω. Πάντως, είναι γεγονός ότι η γενική τείνει να καταργηθεί κι αν δώσετε λίγη προσοχή θα το αντιληφθείτε σύντομα.

Ένα άλλο αγαπημένο ρήμα είναι πλέον το «διαχειρίζομαι». Κάποτε ξέραμε μόνο τον διαχειριστή της πολυκατοικίας, στον οποίο πληρώναμε τα κοινόχρηστα, σήμερα έχουμε γίνει όλοι διαχειριστές. Διαχειριζόμαστε τον θυμό μας (anger management), διαχειριζόμαστε τον χρόνο μας, διαχειριζόμαστε τις σχέσεις μας και ούτω καθ’εξής.

Για το τέλος παραθέτω κάποια τελευταίας εσοδείας μαργαριτάρια από πολιτικούς και εφημερίδες.

«Μαγαζί βαρειά αρρωστημένο», χαρακτήρισε ένας υπουργός μια δημόσια υπηρεσία. Το «βαρειά άρρωστο» δεν του έκανε, το ήθελε αρρωστημένο δηλαδή νοσηρό ή διεστραμμένο. «Της Βορείας Ηπείρου», έγραψε μια εφημερίδα που οι συντάκτες της προφανώς δεν ξέρουν αν θέλουν ν’ακολουθήσουν την καθαρεύουσα ή τη δημοτική. «Σε συγκρουσιακό κλίμα οι συνομιλίες», «ελαστικοποίηση των εργασιακών σχέσεων», «εξορθολογισμένος προϋπολογισμός» και άλλα πολλά πήρε το μάτι μου, το οποίο άρχισε να δακρύζει πια από την ανοησία.

Και κάτι ακόμα. Δεν δέχομαι το «όλους όσοι» κι ας έχει γίνει τέτοια φασαρία στο διαδίκτυο, ότι είναι δήθεν σωστό και λοιπά. Δεν δέχομαι το «όλους όσοι» όπως δεν θα δεχόμουν το «όλους αυτοί» ή το «όλους εκείνοι». Τελεία και παύλα.

Τι λέγαμε λοιπόν; Α, για το πώς διαστρεβλώθηκε η ελληνική…

Με κίνδυνο ν’ακουστώ πάλι παλαιάς σχολής, να γίνω ενοχλητική, βαρετή και διδακτική, σας προτρέπω να αφήσετε για λίγο τα αγαπημένα αγγλικά και αμερικάνικα, να ασχοληθείτε περισσότερο με τη γλώσσα σας, να την γνωρίσετε και στα παιδιά σας. Υπάρχουν πολλές ωραίες γλώσσες στον κόσμο, στην πραγματικότητα όλες είναι ωραίες, κάθε μια έχει τη χάρη της, τη μουσική της, τον πλούτο της ιστορίας της. Αλλά σαν τη μητρική δεν είναι καμμιά, κακά τα ψέματα. Ας κλείσουμε τις γελοίες τηλεοράσεις, τις γελοίες εφημερίδες, τις γελοίες εγκυκλοπαίδειες, τα γελοία λεξικά των τελευταίων δεκαετιών κι ας επιστρέψουμε όσο μπορούμε στα ζουμερά μας ελληνικά, αυτά που είχαν φαντασία, που ήταν όμορφα και μυρωδάτα, χωρίς τα φυτοφάρμακα που προστέθηκαν αργότερα. Ας μην αφήσουμε να χαθεί ο σπόρος…

Λητώ Σεϊζάνη

Η Λητώ Σεϊζάνη είναι μεταφράστρια και συγγραφέας. Έχει σπουδάσει Ιταλική φιλολογία και έχει κάνει μεταπτυχιακές σπουδές μετάφρασης. Έχει εργαστεί σαν μεταφράστρια σε διάφορα περιοδικά και σε έναν τηλεοπτικό σταθμό. Έχει δημοσιεύσει τέσσερις ποιητικές συλλογές και έχει μεταφράσει, μεταξύ άλλων, έργα των Τόμας Χάρντυ και Τζοβάννι Βέργκα. Πρόσφατα κυκλοφόρησε και το πρώτο της παιδικό βιβλίο με τίτλο "Η έξυπνη πριγκίπισσα". Συνεργάζεται από την αρχή με το P&I ως επιμελήτρια και αρθρογράφος. Μπορείτε να διαβάσετε κείμενά της στο site της.

Σχολιάστε το άρθρο

  • Η συρρίκνωση του λεξιλογίου μας είναι πραγματικά πολύ δυσάρεστο φαινόμενο. Εκείνο που με ενοχλεί περισσότερο είναι η επανάληψη αυτών των αγαπημένων (πετυχημένων ή όχι) εκφράσεων από όλους και για όλες τις περιπτώσεις. Λες και ταιριάζουν παντού. Μερικές φορές πάντως σκέφτομαι ότι αυτή η κατάσταση είναι και αποτέλεσμα της φτώχειας των συζητήσεών μας – αδιάφορες σκέψεις που δεν χρειάζεται να διατυπωθούν προσεκτικά. Πως δεν αρκεί να μαθαίνουμε τη γλώσσα μας (το σπόρο) δηλαδή, πρέπει και να την καλλιεργούμε.

  • Λητώ Σεϊζάνη

    Σίγουρα είναι ένα σύνολο, η έλλειψη ενδιαφερόντων και η φτώχεια της γλώσσας.

  • Κι αλλοίμονο ! Κοιτάζουν κι ακούν με έκπληξη κάποιον που μιλάει αυτά τα «ζουμερά,όμορφα και μυρωδάτα» ελληνικά και τον θεωρούν γραφικό και παλιάς κοπής!!!
    Στην Γαλλία επιμένουν και λένε «Bonsoir» μετά τις 19.00.

  • Προσωπικά έχω δύο οάσεις ακροάσεων.
    Πρώτον, όταν παρακολουθώ όρθρους,εσπερινούς και αγρυπνίες, κυρίως στο Όρος που πηγαίνω, «….ραντιείς με υσσώπω καί καθαρισθήσομαι πλυνείς με καί υπέρ χιόνα λευκανθήσομαι…..» (Ψαλμός 50, Εσπερινός)
    και δεύτερον, όταν τύχει να βρω κανέναν γνήσιο Πόντιο, από τους παλιούς, που μιλάν στην ουσία μια ανεξέλικτη Ιωνική διάλεκτο. Έναν δηλαδή από τους επονομαζόμενους Ρωσοπόντιους, που ουσιαστικά έχουν ρίζες στην αρχαία γλώσσα, βαθύτερες από τις δικές μας. Χρησιμοποιούν ασυνίζητους τύπους (τα παιδία, η λαλία), τα φωνηεντικά συμπλέγματα ια, που προφέρονται κάτι μεταξύ α και ε (οσπίταε=σπίτια), διατηρούν την αρχαία προφορά του ω ως ο, όπου εμείς βάζουμε ου(ζωμίν αντί για ζουμί), διατήρησαν το παχύ σ (sh) είτε για το σ ή για το χ, και άλλα πολλά.
    Μπράβο Λητώ, που θίγεις ξανά ένα κομμάτι Παιδείας κι όχι μόρφωσης ή εκπαιδευτικού προγράμματος, όπως συχνά νομίζουμε.
    Υ.Σ. Δεν ανέφερες τη χρήση αρχαίων με λάθος τρόπο. Το πασίγνωστο ίδωμεν (ή οψόμεθα;) ή ακόμα κάτι «σκοτωμένες» δοτικές…..

  • Λητώ Σεϊζάνη

    Αγαπητέ μου Mak. ήξερα ότι κάτι καλό θα είχες να προσθέσεις πάλι. Όπως λες για τα ποντιακά, έτσι κι εγώ πιάνω τον εαυτό μου, όχι με ακροάσεις αλλά με διαβάσματα, να ρίχνω μια ματιά στα κυπριακά μπλογκ για τον ίδιο λόγο. Η εκκλησία και τα μοναστήρια, φυσικά, είναι κιβωτός της γλώσσας όπως και κάποιες ακριτικές περιοχές της χώρας σαν τα Δωδεκάνησα. Το θέμα είναι ανεξάντλητο όπως ανεξάντλητη είναι και η αδιαφορία του Έλληνα προς κάθε τι όμορφο έχει να του προσφέρει ο πολιτισμός του.

  • Φαίδρα Σίμιτσεκ

    Λητώ,

    Με την ευκαιρία των δυο διαφωτιστικών άρθρων σου για την ελληνική γλώσσα, μετέφρασα πρόχειρα μια ανοικτή επιστολή μιας Γαλλίδας φοιτήτριας προς την Ελληνίστρια και Ακαδημαϊκό Jacqueline de Romilly, που πέθανε στις 18 Δεκεμβρίου του 2010. Είναι ένα πανέμορφο γράμμα που νομίζω αξίζει να το διαβάσετε.

    Κυρία,

    Έμαθα για τον θάνατό σας όταν ξύπνησα και θα προτιμούσα να είχαν κάνει λάθος. Για μερικούς θα είναι ίσως το τέλος μιας εποχής όταν διδάσκονταν περίεργες ξένες γλώσσες πεθαμένες. Και σήμερα είναι σαν ορφανοί που θα πρέπει να τους βγάλουμε απ’την πλάνη. Αλλά, μπορεί να μην έχουμε πια πρότυπο, διατηρούμε όμως την ελληνική γλώσσα και σ’αυτήν θα αφιερώσουμε τη ζωή μας. Θέλω να μπορώ να σηκώνομαι με την ανάμνηση του τι καταφέρατε και να κρατήσω την ελπίδα για ό,τι καταφέρουμε εμείς στα δικά μας μέτρα. Μπορεί πολλοί να προτιμούν τα παιχνίδια στις κονσόλες των υπολογιστών ή το να κοιμηθούν μπροστά στην τηλεόραση παρά να κάνουν την προσπάθεια προς τα ελληνικά, ακόμα και αν οι πολιτικοί μας άνδρες δεν παλεύουν για μια διδασκαλία που θεωρούν άχρηστη, ακόμα και αν οι περισσότεροι Γάλλοι δεν ξέρουν τι είναι τα ελληνικά και τι αντιπροσωπεύουν. […] Σας το είπα, Madame, η σημερινή εκπαίδευση με τρόμαζε. Χάρη στα έργα σας και το πάθος σας, έκανα την επιλογή να διαδώσω την ομορφιά της ελληνικής γλώσσας όλη τη ζωή μου, σε όσους θέλουν να την ακούσουν. Είπαν ότι είναι η μεγαλύτερη τιμή που θα μπορούσαν να σας κάνουν. Νομίζω πως είναι το ελάχιστο. Θα επιμείνουμε, εις ανάμνηση του πάθους σας που είναι και δικό μας. Ας φύγετε με αυτή τη βεβαιότητα»

  • chrisanthe

    Αχ, αχ, αχ πόσο δίκιο έχεις…βουνό…
    Χθες το απόγευμα διάβάζαμε με το μικρό μου γιο στο μάθημα της ιστορίας του για τον Πελοποννησιακό πόλεμο, ο οποιος κατά τα όσα έγραφε το βιβλίο της δ’ δημοτικού έλειξε με τη «Νικίεια» Ειρήνη. Μουρμούρισα αρκετά διαβάζοντας το και του είπα πως το σωστό ειναι «Νικίειος». Σήμερα που γυρισε απ’ το σχολείο, μου μετέφερε τα λόγια της δασκάλας του, ότι «Νικίεια» και «Νικίειος» είναι το ίδιο και είναι και τα δυο σωστα. Ενίσταμαι. Δεν είναι το ίδιο, και δεν είναι αμφότερα σωστά!!!
    Και κάτι ακόμα, που θα σκάσω αν δεν το πω. Τελευταίως, έτυχε μήπως να σας επικοινωνήσουν τίποτα; Εμένα πάντως έχουν προσπαθησει επανηλειμμένως να «μου επικοινωνήσουν» διάφορα. Θα υποθέσω ότι μεταφραζεται να μου μεταδώσουν ή να μου δώσουν να καταλάβω κάτι…
    Θυμάμαι στο σεμιναριο εισαγωγικής εκπαίδευσης τον καθηγητη να μας ρωτάει: «Μα πως αλοιώς να σας το επικοινωνήσω;» και με πιάνει ανατριχίλα… Με καταλαβαίνεις; ή μηπως να σου το επικοινωνήσω διαφορετικά;

  • Λητώ Σεϊζάνη

    Μην ανησυχείς. Μου το «επικοινώνησες» πολύ καλά, Χρυσάνθη. Θα μπορούσες να γράψεις μια δική σου «Πίκρα» με όλα αυτά.
    Για δώρο σας έχω σήμερα ένα φρέσκο newspeak του Όργουελ από εφημερίδα: «Στην τροπολογία η λαθρεπιβίβαση στις αστικές συγκοινωνίες χαρακτηρίζεται ως πράξη με «ιδιαίτερα μεγάλη ηθική απαξία» που «θέτει υπό σοβαρή διακινδύνευση την οικονομική και λειτουργική βιωσιμότητα του συστήματος», καθώς και «παραβατικότητα επηρεάζει εν τέλει και έχει αρνητικό αντίκτυπο στο σύνολο των πολιτών και της κοινωνίας».
    Όποιος το καταλαβαίνει, ας το μεταφράσει και για μας τους υπόλοιπους. Πώς σας φαίνεται η απαξία, η διακινδύνευση, η βιωσιμότητα, η παραβατικότητα; Ωραίες δεν είναι;

  • Λητώ Σεϊζάνη

    Υστερόγραφο στον «Σπόρο» (Πίκρα νο2): Διαβάζω σε ηλεκτρονική εφημερίδα: «… ύστερα και από την παρέμβαση της νέας Δημοτικής Αρχής του Αιγάλεω προς την Αττικό Μετρό» και θυμάμαι ότι παρέλειψα αυτή την καινούρια μάστιγα. Τις εταιρίες που έγιναν όλες θηλυκές και χωρίς πτώσεις. Το «Μετρό» έγινε η Μετρό, ο «Προαστιακός» έγινε η Προαστιακός (Καλώς ήλθατε στην Προαστιακός, μας λένε μόλις μπούμε στα βαγόνια τους -όταν δεν έχουν απεργία), ο «Γερμανός» έγινε η Γερμανός και ούτω καθ’εξής. Τι διαστροφή είν’αυτή, βοήθεια! Θυμάστε παλιότερα να λέγαμε «η Παπαστράτος προσλαμβάνει κόσμο;» Όχι, λέγαμε ο Παπαστράτος γιατί ήταν ανδρικό όνομα. Φυσικά όλοι ξέραμε πως ήταν και εταιρία. Στο τέλος, όμως, επικράτησε η απόλυτη παράνοια και όλοι έγιναν θηλυκοί.

  • Λητώ Σεϊζάνη

    «…την επιτομή αντί του άκρου αώτου». Για την ίδια έννοια υπάρχει βέβαια και το απόγειο.

  • Λητώ Σεϊζάνη

    Μερικά φρέσκα μαργαριτάρια που μόλις βγήκαν από τις ελληνικές εφημερίδες (αν και γραμμένα απ’ευθείας στα ελληνικά μοιάζουν σαν να έχουν μεταφραστεί από τα αγγλικά):

    Οι επιχειρήσεις που λαμβάνουν τόπο από τους συμμάχους στη Λιβύη: εκ του take place –το «λαμβάνουν χώρα» δεν τους έκανε. Μια πιο σωστή ελληνική πρόταση θα είχε ως εξής: οι επιχειρήσεις των συμμάχων που λαμβάνουν χώρα στη Λιβύη. Αλλά όπως είπαμε εξέλιπε δυστυχώς η γενική.
    Δεύτερες σκέψεις έχει η Ρωσία για την κατασκευή του αγωγού: εκ του second thoughts –εννοούν ότι το ξανασκέφτεται.
    «Η γενική συνέλευση στις εγκαταστάσεις του «Έθνους» έγινε σε κλίμα έντονης έντασης.» Μάλιστα, και έντονη και ένταση!

  • Λητώ Σεϊζάνη

    1.Τον βόρβορο λάσπης τον ξέρετε; Είναι καινούριο, μόλις το ψάρεψα μέσα απ’τη λάσπη! Βόρβορος και λάσπη είναι το ίδιο οπότε βόρβορος λάσπης θα πρέπει να είναι μια λάσπη φτιαγμένη από λάσπη.
    2.Τώρα τελευταία βλέπω συχνά την οικία,το σπίτι γραμμένο «οικεία» (αγαπητή).
    3.Ένα λάθος που επισημοποιήθηκε στα καινούρια λεξικά είναι το «έδεσμα», το οποίο σημαίνει κανονικά κάτι που τρώγεται, κάτι φαγώσιμο αλλά το πέρασαν ως απολαυστικό φαγώσιμο.

  • Λητώ Σεϊζάνη

    Συνεχίζουμε…»Κουλτουριάρα» Ελληνίδα ηθοποιός λέει σε συνέντευξή της προς ελληνική εφημερίδα:
    «…λάτρευα να μυρίζω το χώμα». Μεταφράζει προφανώς από τα αγγλικά ενώ κανονικά θα έπρεπε να πει: «λάτρευα» ή μάλλον «αγαπούσα» ή ακόμα καλύτερα «μου άρεσε πάρα πολύ η μυρωδιά του χώματος».

  • Θυμήθηκα το κείμενό σου, Λητώ καθώς, ψάχνοντας πληροφορίες περί καλλιέργειας της γης, βρέθηκα να διαβάζω το ΜΑΝΙΦΕΣΤΟ ΓΙΑ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΩΝ ΣΠΟΡΩΝ σε αυτήν εδώ τη διεύθυνση: http://www.peliti.gr/ – το βρίσκει κανείς με λίγο scroll down
    Σκεφτόμουν ότι η ομογενοποίηση είναι μια συνταγή για ό,τι βάζουμε στο στόμα μας μα και για ό,τι βγάζουμε από αυτό και η ποικιλία τείνει, πράγματι, να εξολοθρεύεται. Αυτό συμβαίνει σε όλον τον κόσμο και σε πολλά πεδία. Φαίνεται ότι μια τάση για κόπιες επιβάλλεται σταδιακά και σταθερά – δε θα πω: αργά και σταθερά. Μάλλον πρέπει να έχουμε το νου μας γιατί «στο μυαλό είναι ο στόχος» όπως έγραφε η Κατερίνα Γώγου.

  • Λητώ Σεϊζάνη

    Πολύ ενδιαφέρον το pdf Αίγλη, πιστεύω ότι πρέπει ν’απασχολήσει όλους, όχι μόνο αγρότες ή βιολόγους. Αυτός ήταν εξ αρχής ο παραλληλισμός που είχα στο μυαλό μου για τη γλώσσα.

  • Λητώ Σεϊζάνη

    Οι προβλέψεις που κάνει θα πραγματοποιηθούν πολύ πιο γρήγορα. Φυσικά η αμάθεια δεν έχει καμμία σχέση με την «επαναστατικότητα» που αναφέρει η προφητεία. Πάντως έχουν ήδη αρχίσει να υπάρχουν αντιδράσεις. Άνθρωποι που δεν διδάχτηκαν ποτέ αρχαία στο σχολείο, το ελληνικό σχολείο εννοώ, τρέχουν τώρα να τα μάθουν σαν ξένη γλώσσα γιατί θέλουν να διαβάσουν τα αρχαία κείμενα στο πρωτότυπο. Αυτό που δεν αναφέρει η προφητεία είναι πώς με την κατάργηση των τόνων χάθηκε η προσωδία, και σήμερα όλοι μιλάνε τραγουδιστά σαν επτανήσιοι αλλά χωρίς την ωραία μελωδία εκείνων. Επίσης καταργήθηκαν εντελώς τα ντ, μπ, γκ, με το ευφωνικό νι που περιείχαν και ακούγονται πλέον όλα σαν τα βαρβαρικά d, b, g. Ας προσέχαμε…Η πολλή «επαναστατικότητα» μας έφαγε.

  • Μια και συλλέγετε μαργαριτάρια, ορίστε ένα χθεσινό από τηλεοπτικό σταθμό. Ξέρετε την φιλαρμονική εταιρεία Μάνταλος; Πρόκειται μάλλον για τον καϋμένο τον Μάντζαρο που μελοποίησε τον εθνικό μας ύμνο!

  • Pingback: Πίκρα (ή Pikra αν σας αρέσει περισσότερο) — People & Ideas

  • Pingback: Χάριν ευφωνίας — People & Ideas

  • Λητώ Σεϊζάνη

    Από το διαδίκτυο: η μελέτη και κατασκευή επτά νέων πεζογεφυρών σε επικίνδυνα, για τους πεζούς εντάχθηκε στο επιχειρησιακό πρόγραμμα «Ενίσχυση της Προσπελασιμότητας»

    Τι παρατηρεί κανείς εδώ; Κατ’αρχήν ότι λείπει η λέξη «σημεία». Ότι βαριόμαστε να γράψουμε «γέφυρα για πεζούς» και γράφουμε «πεζογέφυρα». Και ότι μετά την προσβασιμότητα, εφηύραμε μια νέα λέξη, το ίδιο κακόηχη και μακροσκελή, την «προσπελασιμότητα». Η προσπέλαση που σημαίνει την πρόσβαση, την δυνατότητα πρόσβασης, δεν μας έκανε…

  • Λητώ Σεϊζάνη

    Μια όμορφη περιοχή όπως η Σκωτία γίνεται τόσο άσχημη όταν την γράφουν με όμικρον. Αφήστε που σκοτία σημαίνει σκοτάδι.

  • Λητώ Σεϊζάνη

    Μερικοί διεστραμμένοι νόες εφηύραν τον όρο «ιστορική ορθογραφία» για να περιγράψουν την κανονική ορθογραφία της γλώσσας μας, δηλαδή με όλα της τα φωνήεντα, με όλα τα σύμφωνα, τα πνεύματα και τους τόνους. Μ’αυτό τον τρόπο θέλησαν να της δώσουν κάτι μουσειακό και απαρχαιωμένο που θα την κάνει πιο δυσάρεστη στις νεότερες γενιές. Ε λοιπόν όχι, δεν υπάρχει ιστορική ορθογραφία, μία είναι η ελληνική ορθογραφία κι εδώ τελειώνει η συζήτηση.

  • Διαβάζω σήμερα «αυτοβιογραφικό» σημείωμα νέας ποιήτριας στο ίντερνετ:

    «Το ίδιο έτος εισήχθη στο Αριστοτέλειο Παντεπιστήμιο»

    μιλάει για τον εαυτό της και εννοεί «εισήχθην» και «Πανεπιστήμιο»

    «με διδάσκων την πρώην καθηγήτρια»

    εννοεί «με διδάσκουσα»

    Αν δεν το κάνει για να κοροϊδέψει την καθαρεύουσα, όπως συνηθίζεται τελευταία και θεωρείται μεγάλη «μαγκιά» που κατά τη γνώμη μου καλύπτει απλώς την άγνοια, τότε έχει πράγματι πλήρη άγνοια. Και στις δύο περιπτώσεις κρίμα γιατί τα ποιήματά της σε γενικές γραμμές δεν είναι άσχημα.

  • «ο 48χρονος που κατηγορούταν» από ειδησεογραφικό σάϊτ αυτό, το ψάρεψα σήμερα. Πώς σας φαίνεται αυτός ο ρηματικός τύπος; Το «κατηγορείτο» προφανώς, δεν μας κάνει πια, είναι πολύ καθαρευουσιάνικο, οπότε αυθαιρέτως βάζουμε αυτό το άσχετο «κατηγορούταν» που μοιάζει να έρχεται από κάποια γλώσσα της Αφρικής ή της Ασίας! Πολύ εξωτικό.

  • σήμερα διαβάζω στο σάϊτ του ιν.gr ότι ο Σπίλμπεργκ σύμφωνα με λίστα του Φορμπς θεωρείται ένας από τους πιο «επιδραστικούς» ανθρώπους στον κόσμο! Τι θέλει να πει ο ποιητής; Μεταφράζει την λέξη influential (ο έχων επιρροή ) κατ’αυτόν τον τρόπο…

  • Μπαχαλοποίηση, φτωχοποίηση, αυστηροποίηση είναι λέξεις που μπορούν να φέρουν…εμετοποίηση.

  • Ποιός φωστήρας να εφηύρε άραγε τον όρο «Ιβοριανοί» -εκ του γαλλικού ivoire- για να περιγράψει τους παίκτες της Ακτής Ελεφαντόδοντος, τους οποίους νίκησε η Εθνική μας στο Μουντιάλ;

    • Με την ίδια λογική, οι κάτοικοι του Ισημερινού μπορούν να λέγονται στο εξής Εκουαδοριανοί και μετά…ό,τι του φανεί του λωλο-Στεφανή…

      • Καθιερώθηκε επίσης το να γράφουμε «βδομάδα» αντί για «εβδομάδα». Όσο πιο κακόηχο, τόσο το καλύτερο, λοιπόν.
        Κι ένα άλλο που διάβασα τώρα τελευταία «η ξεχωριστότητα»…Περαστικά μας.

  • Καταργήθηκαν επίσης οι αναφορικές αντωνυμίες, ο οποίος, η οποία κ.ο.κ. Πάει, τις χάσαμε κι αυτές. Θαυμάστε:

    «Η επιτροπή θα επεξεργαστεί τα συμπεράσματα του πορίσματος που είχαν καταλήξει τα μέλη της πριν τις εκλογές.»

    Με ένα που ξεμπερδεύουμε…Ό,τι νά’ναι που λένε, στην κυριολεξία…

    • Δεν έχει τελειωμό η καταστροφή της ελλ.γλώσσας. Μια τράπεζα διαφημίζει «ανέπαφες» συναλλαγές. Τι εννοεί άραγε; Ανέπαφο είναι κάτι ανέγγιχτο, ακέραιο, που δεν το έχει αγγίξει κανείς. Όποιος καταλαβαίνει ας εξηγήσει και σε μας. Ποιός ξέρει πώς ερμηνεύουν τη γλώσσα αυτή που την έχουν μάθει ελλιπώς και από αμόρφωτους δασκάλους. Κάπου αλλού διάβασα «ο γραφών». Προφανώς ακούγοντας «ο παθών» θεώρησε ο γράφων ότι όλες οι μετοχές τονίζονται στη λήγουσα.

Αφήστε ένα σχόλιο

Σας άρεσε το άρθρο; Πείτε μας τη γνώμη σας.