Έχετε δημιουργική σκέψη; Σας αρέσει να μοιράζεστε τις γνώσεις σας και να διευρύνετε τους ορίζοντές σας; Αν ναι, τότε το People & Ideas είναι για σας. Μπορείτε απλώς να γίνετε αναγνώστης του ή να κάνετε ένα παραπάνω βήμα: να γίνετε επιμελητής περιεχομένου ή δημιουργός περιεχομένου. Έτσι παρακολουθείτε, δημιουργείτε, βιώνετε και μεταδίδετε την μάθηση αεί διδασκόμενοι προς όφελος όλων.

Ο Καβάφης, η χρεωκοπία και ο Agamben

Έχουμε αναφερθεί πολλές φορές στον Καβάφη είτε παρουσιάζοντας ποιήματά του, ή αφηγήσεις του είτε ακόμα μιλώντας γι’αυτόν. Έτσι μας κίνησε το ενδιαφέρον μια ανάρτηση με τίτλο “Ο Καβάφης και η χρεωκοπία” που διαβάσαμε στο  μπλογκ του angelus novus, γιατί μας δίνει μια επί πλέον διάσταση του ποιητή. Αυτή του πολιτικού σχολιασμού. Μάλλον για ξοφλημένους μας έβλεπε από τότε ο αλεξανδρινός Καβάφης. Tη φράση αυτή σχολιάζει άλλος, ο ιταλικής καταγωγής Giorgio Agamben, καθηγητής πολιτικής φιλοσοφίας και φιλοσοφίας της Αισθητικής στην Βενετία. Η υποθετική αντι-πρόταση του Καβάφη στα λεγόμενά του με την οποία κλείνει τον συλλογισμό του έχει φιλοσοφικό ενδιαφέρον.

Διηγείται ο Forster πως, κατά τη διάρκεια μιας από τις συνομιλίες του με τον Καβάφη στην Αλεξάνδρεια, ο ποιητής τού είπε: «Εσείς, οι Εγγλέζοι, δεν μπορείτε να μας καταλάβετε· εμείς, οι Έλληνες, έχουμε χρεωκοπήσει εδώ και πολύ καιρό». Πιστεύω ότι, ανάμεσα στα λίγα πράγματα που μπορούμε να βεβαιώσουμε με σιγουριά, ένα από αυτά είναι ότι, έκτοτε, όλοι οι λαοί της Ευρώπης (και ίσως της Γης) έχουν χρεωκοπήσει. Ζούμε την εποχή μετά τη χρεωκοπία των λαών, όπως ο Apollinaire που έλεγε : «Ζούσα την εποχή όπου τέλειωναν οι βασιλιάδες». Κάθε λαός είχε το δικό του τρόπο να χρεωκοπήσει, και δεν είναι ασφαλώς αδιάφορο ότι για τους Γερμανούς αυτό σήμαινε τον Χίτλερ και το Άουσβιτς, για τους Ισπανούς έναν εμφύλιο πόλεμο, για τους Γάλλους το Βισύ, για άλλους λαούς, αντίθετα, τα ήσυχα και φοβερά χρόνια της δεκαετίας του πενήντα, για τους Σέρβους τους βιασμούς στο στρατόπεδο συγκέντρωσης της Ομάρσκα· σε τελευταία ανάλυση το μόνο που μετράει για μας είναι το νέο καθήκον που μας άφησε αυτή η χρεωκοπία ως κληρονομιά. Ίσως δεν είναι ακριβές να το ορίσουμε ούτε καν ως καθήκον, δεδομένου ότι δεν υπάρχει πλέον λαός για να το αναλάβει. Όπως θα έλεγε σήμερα χαμογελώντας ο αλεξανδρινός ποιητής: «Τώρα, τουλάχιστον, μπορούμε να καταλάβουμε ο ένας τον άλλον, μια που κι εσείς επίσης έχετε χρεωκοπήσει».

Giorgio Agamben

«Σε αυτή την εξορία. Ιταλικό ημερολόγιο 1992-1994»,
στο Μέσα χωρίς σκοπούς. Σημειώσεις για την πολιτική.

Σχολιάστε το άρθρο

Αφήστε ένα σχόλιο

Σας άρεσε το άρθρο; Πείτε μας τη γνώμη σας.