Έχετε δημιουργική σκέψη; Σας αρέσει να μοιράζεστε τις γνώσεις σας και να διευρύνετε τους ορίζοντές σας; Αν ναι, τότε το People & Ideas είναι για σας. Μπορείτε απλώς να γίνετε αναγνώστης του ή να κάνετε ένα παραπάνω βήμα: να γίνετε επιμελητής περιεχομένου ή δημιουργός περιεχομένου. Έτσι παρακολουθείτε, δημιουργείτε, βιώνετε και μεταδίδετε την μάθηση αεί διδασκόμενοι προς όφελος όλων.

Έξι γνωστά παράδοξα σε κινούμενα σχέδια


Το Βρετανικό Ανοιχτό Πανεπιστήμιο κάνει συχνά πολύ ευχάριστες, άκρως χιουμοριστικές και εκπαιδευτικές παρουσιάσεις θεμάτων σε μορφή κινουμένων σχεδίων όπως για παράδειγμα αυτή με την απίθανη ιστορία σε δέκα μέρη της αγγλικής γλώσσας, γεμάτη ενδιαφέροντα ιστορικά και γλωσσολογικά ανέκδοτα. Σήμερα, επιλέξαμε να σας παρουσιάσαμε τα έξι επεισόδια, μόλις 60 δευτερολέπτων το καθένα, με άκρως γαργαλιστικά φιλοσοφικά ή επιστημονικά παράδοξα. Έτσι έχουμε:

Τον “Αχιλλέα και τη χελώνα” που είναι ένα από τα παράδοξα μαθηματικά και φιλοσοφικά προβλήματα που επινόησε ο Ζήνων ο Ελεάτης, αγαπημένος μαθητής του Παρμενίδη, για να υποστηρίξει τη θεωρία του δασκάλου του πως “όλα είναι ένα” και πως η αίσθηση αλλαγής και κίνησης που έχουμε είναι προϊόν αυταπάτης και παραπλάνησης των αισθήσεων μας… Έτσι σε έναν αγώνα δρόμου συμμετέχουν ο Αχιλλέας και η χελώνα και εκείνη ξεκινάει με ελαφρύ προβάδισμα καθώς είναι πιο αδύναμη. Η απόσταση μεταξύ τους είναι πεπερασμένη, αλλά ακριβώς επειδή μπορεί να χωριστεί σε άπειρα μέρη, ο Αχιλλέας δεν θα μπορέσει ποτέ να καλύψει τελείως τη διαφορά και η χελώνα θα κερδίσει.

 

Η μεταφορά στο παρελθόν θα είναι ποτέ εφικτή; Το “Παράδοξο του Παππού” έγραψε ο Γάλλος συγγραφέας επιστημονικής φαντασίας René Barjavel το 1943 και έχει ως εξής: αν υποθέσουμε ότι ένας άνδρας ταξιδεύει πίσω στον χρόνο και σκοτώνει τον βιολογικό του παππού πριν αυτός γνωρίσει τη βιολογική γιαγιά τι θα γινόταν; Ένας από τους γονείς του ταξιδευτή δεν θα γεννιόταν και ως εκ τούτου και ο ίδιος ο ταξιδευτής δεν θα υπήρχε. Που σημαίνει ότι δεν θα ταξίδευε στο παρελθόν, δηλαδή ο παππούς θα ζούσε, ο ταξιδευτής θα είχε γεννηθεί για να ταξιδέψει στο παρελθόν και να σκοτώσει τον παππού… Κάθε πρόταση εμπεριέχει και τη δική της αρνητική πρόταση… και η όλη ιστορία επινοήθηκε για να αποδείξει δια του παραδόξου ότι το ταξίδι στο παρελθόν είναι θεωρητικά αδύνατον.

 

Μπορεί μια μηχανή να γίνει έξυπνη; Το “Κινέζικο Δωμάτιο” είναι ένα νοητικό πείραμα που σκέφτηκε ο Αμερικανός φιλόσοφος John A. Searle για να απαντήσει σ’αυτό το ερώτημα και να δείξει ότι η έννοια της ευφυούς μηχανής είναι ανυπόστατη. Φαντάστηκε τον εαυτό του κλεισμένο σε ένα δωμάτιο, στον ρόλο μιας μηχανής που εκτελεί χειρωνακτικά ένα πρόγραμμα και μιμείται τη συμπεριφορά ενός γηγενούς Κινέζου. Έτσι άνθρωποι πίσω από την πόρτα περνούν κινέζικους χαρακτήρες κάτω από την πόρτα και ο Searle χάρη στο πρόγραμμα καταφέρνει να δώσει απαντήσεις που έχουν νόημα αλλά αγνοώντας παντελώς τα κινέζικα. Μπορούμε να πούμε ότι έχει νόηση ή απλώς ότι μιμείται;

 

Το Άπειρο Ξενοδοχείο του Hilbert” που γράφτηκε από τον Γερμανό μαθηματικό και φίλο του Αϊνστάιν, David Hilbert έχει παιδέψει πολλούς μαθηματικούς, φυσικούς ακόμα και θεολόγους. Χρησιμοποιώντας το παράδειγμα ενός ξενοδοχείου με άπειρα δωμάτια στο οποίο έρχονται με διάφορους τρόπους άπειροι επισκέπτες, εξετάζει την έννοια του απείρου. Μια δύσκολη υπόθεση στην οποία αντιτίθενται οι αισθήσεις μας που την βλέπουν μάλλον ως αριθμό και όχι ως έννοια.

 

Το “Παράδοξο των Διδύμων” που περιέγραψε ο Αϊνστάιν σχετίζεται με τη θεωρία της σχετικότητας, και τη διαστολή του χρόνου. Ο ένας αδελφός από ένα ζευγάρι διδύμων κάνει ένα ταξίδι στο διάστημα με ένα διαστημόπλοιο που πηγαίνει με την ταχύτητα του φωτός, και όταν επιστρέφει βρίσκει τον αδελφό του, που παρέμεινε στη Γη, να έχει γεράσει περισσότερο από τον ίδιο: πώς γίνεται αυτό εφ’όσον βάσει της θεωρίας της διαστολής του χρόνου θα έπρεπε να τον είχε βρει νεότερο;

 

Τέλος, το παράδοξο που λέγεται “η γάτα του Schrödinger” είναι επινόηση του Αυστριακού φυσικού Erwin Schrödinger το 1935 και συνδέει την κβαντική μηχανική με τα καθημερινά αντικείμενα: η μικροσκοπική κβαντική πραγματικότητα είναι διαμετρικά διαφορετική από την μακροσκοπική άποψη του κόσμου που μας δίνουν οι αισθήσεις μας.

Σχολιάστε το άρθρο

Αφήστε ένα σχόλιο

Σας άρεσε το άρθρο; Πείτε μας τη γνώμη σας.